ตอนที่ 2 จาก 3

คิดภายในขอบเขต แล้วลงมือทำ

บทความนี้เป็นตอนที่สองในบทความสามตอนที่เรียบเรียงจากคำบรรยายภาษาทมิฬเรื่อง “Ninaithathai Adaiyum Ragasiyam” (เคล็ดลับความสำเร็จ) ของศิวโยคี และแปลจากต้นฉบับภาษาทมิฬ ชมคำบรรยายต้นฉบับ

วิ่งตามเงินแล้วจะเป็นอย่างไร

เงินไม่ใช่เรื่องใหญ่ แต่ถ้าถูกปลูกฝังให้หลงใหลในเงินแล้ว พวกคุณจะวิ่งตามเงินไปทั้งชีวิต จนวาระสุดท้ายก็ไม่ได้ใช้ชีวิตจริง ๆ เลย ไม่มีเวลาอยู่กับลูกสักนิด นอนหลับไม่สนิท ไม่มีความสงบ แต่ก็ยังอ่านแต่หนังสือ “วิธีหาเงิน” อยู่นั่นเอง

มีเงินเป็นปึก ๆ อยู่ในกระเป๋าเสื้อแล้วได้ประโยชน์อะไร สิ่งที่ต้องการคือความสุขในใจ ไม่มีใครเคยสอนพวกคุณว่า “ทำไมต้องหาเงิน”

เงินให้ความสุขได้อย่างไร

ลองถามต่อไปเรื่อย ๆ เงินมีไว้เพื่ออะไร เพื่อให้มีความสุข เงินให้ความสุขได้อย่างไร ก็ต่อเมื่อใช้จ่ายออกไป เก็บไว้เฉย ๆ ให้ความสุขไหม ให้ออกไปจึงจะเป็นสุข

ถ้าอย่างนั้น ต้องให้เป็นเงินเท่านั้นหรือ ให้อย่างอื่นได้ไหม เงินคือกระดาษที่พิมพ์ออกมา หรือคือแรงงานของผม ปลูกต้นไม้สักต้น พอมันโตขึ้นแล้วเรามีความสุขได้หรือไม่ ไปป่า หรือไปที่ที่มีแม่น้ำและน้ำตก เก็บผลไม้มากินแล้วมีความสุขได้หรือไม่ ต้องจ่ายเงินซื้อที่ตลาดเท่านั้นหรือจึงจะมีความสุข

ในการคบหาสมาคมในสังคม เงินเป็นสิ่งจำเป็น จริงอยู่ แต่ถ้าผมเข้าใจแล้วว่าเงินที่ผมต้องการมีเพียงเท่านี้ ยังจำเป็นต้องทำงานเกินกว่านั้นอีกหรือ พวกคุณอยากหาเงินอย่างไร้ขอบเขต แต่ชีวิตมีขอบเขต

ในเมื่อชีวิตมีขอบเขต ทำไมความอยากจึงไม่มี

มีคนถามว่า “ผมจะมีชีวิตอยู่ได้อีกนานเท่าไร” ชีวิตมีขอบเขตแน่นอน แต่ความพยายามหาเงินในชีวิตนั้นล้วนไร้ขอบเขต

ต้องรู้จักคิดแบบนี้ “ผมเกิดมาในช่วงเวลาหนึ่ง และจะตายในช่วงเวลาหนึ่ง” พ่อของผม ปู่ของผม ปู่ของปู่ ล้วนเป็นอย่างไรไปแล้ว ผมก็เช่นกัน ในชีวิตผมจะมีช่วงวัย สิบ ห้าสิบ ร้อยปี ในวัยนั้นวัยนี้ ผมทำสิ่งเหล่านี้ให้สำเร็จได้

ใครเป็นคนบอกว่าเราต้องใช้ชีวิตอย่างไร

เพราะรู้เรื่องนี้ สังคมจึงวางระเบียบไว้ว่า “แต่งงานตอนอายุเท่านี้ มีลูกตอนอายุเท่านี้” สิบหก สิบแปด ยี่สิบเอ็ด เขาเปลี่ยนไปเรื่อย ๆ ตามใจชอบ เราควรใช้ชีวิตของเราเอง หรือใช้ชีวิตตามที่เขาบอก คนที่บอกนั้นเขาใช้ชีวิตกันอย่างไร

สังคมทำให้เราคิดเรื่องอื่นสารพัด เพื่อไม่ให้เราคิดถึงตัวเราเอง พวกคุณเคยคิดบ้างไหมว่าตัวเองคือใคร ถ้าเข้าใจเรื่องนั้นแล้ว ทุกสิ่งที่คุณคิดก็จะถูกต้อง ผมมีแค่สองมือ ผมจะยกได้มากเท่าไร

ใครคือคนที่รู้จักพูดว่า “พอแล้ว”

กษัตริย์องค์หนึ่งเรียกคนมาบอกว่า “วิ่งไปได้ไกลแค่ไหน ก็เอาที่ดินไปเท่านั้น” พวกเขาวิ่งแล้ววิ่งอีกจนตาย ไม่มีใครได้อะไรเลยสักคน ใครจะชนะกษัตริย์องค์นั้นได้ คนฉลาดคือคนที่รู้จักขีดเส้นว่า “แค่นี้ เท่านี้พอแล้ว”

ผมเองต้องเป็นคนกำหนดว่าผมต้องการเท่าไร ถ้าคิดไว้ว่า “บ้านสามชั้น แค่นั้น” ก็ไปถึงได้ ถ้าไม่มีขอบเขต คุณจะโกงทุกรูปแบบ และสุดท้ายก็สูญเสียตัวเอง เพราะเหตุนี้ผมจึงบอกว่า “จงรักษาตัวเองไว้ในขอบเขต” ผมกินได้เพียงเท่านี้ นอนได้เพียงเท่านี้ ทำได้เพียงเท่านี้ ถ้าอย่างนั้น ผมต้องการเท่าไร

คนที่เข้าใจว่าในเวลาหนึ่งนั่งรถได้เพียงคันเดียว เมื่อซื้อรถที่สะดวกสบายกว่า ก็จะขายคันแรกไป ไม่อย่างนั้นก็จะไม่เข้าใกล้รถคันที่สองเลย

เอาเกินความจำเป็นไม่ใช่การขโมยหรือ

ที่นี่เขาพูดกันว่า “จำเป็นหรือไม่ก็ตาม ถ้าทำได้ก็ทำไป” คุณไม่รู้ว่านี่คือบัญชีบาป คุณต้องการข้าวแค่คำเดียว ถ้าหยิบคำที่สอง คุณก็ขโมยส่วนที่ควรเป็นของคนอื่นไปแล้ว

แต่คุณกลับเรียกมันว่า “ความฉลาด” คุณชี้ไปที่เขาแล้วบอกว่า “ต้องเป็นอย่างเขา” คนที่สร้างบังกะโลสิบหลังเป็นขโมย หรือเป็นคนรวย

สังคมแบบนี้ช่วยใคร เป้าหมายของที่นี่คือคนจนและคนที่ไม่เข้าใจอะไร ดูหนังเรื่องหนึ่งคุณจ่ายร้อยห้าสิบ สองร้อย ที่นั่นมีแนวคิดหรือหลักปรัชญาอันยิ่งใหญ่หรือ ก็แค่ความบันเทิงไม่ใช่หรือ

แค่คิดอย่างเดียวพอไหม

ไม่มีใครสอนเราให้ชัดเจนว่าควรคิดอะไร และควรคิดอย่างไร ทำไมความคิดจึงไหลอยู่ในตัวคุณไม่หยุด ทำไมคุณจึงคิดได้ว่าทำแบบนี้ได้ ทำแบบนั้นได้ พลังสร้างสรรค์อยู่ในตัวคุณ มีความคิดว่าพรุ่งนี้อยากให้ตัวเองเป็นอย่างไร

คนที่เกิดในกระท่อมคิดว่า “อยากสร้างบ้านที่กันฝนได้สักหลัง” ผิดไหม ไม่ผิดเลย ถ้าคิดเช่นนั้น คุณจะทำสำเร็จแน่นอน

แต่ต้องคิดด้วยว่าจะได้มาอย่างไร ความคิดที่สองนี้ไม่มีใครสอน เขาบอกว่า “คิดแล้วมันจะมาเอง” สิ่งที่แค่คิดเฉย ๆ ไม่มีวันมา การคิดคือจุดเริ่มต้น ต้องคิดถึงแผนการลงมือทำเพื่อให้มันเป็นจริงด้วย “ผมจะลงมือทำสิ่งนี้อย่างไร สิ่งนี้จะเป็นไปได้สำหรับผมอย่างไร”

นั่งคิดเฉย ๆ แล้วเป็นผู้จัดการได้ไหม

“คุณครับ ผมจะไม่ไปโรงเรียน ไม่เรียนหนังสือด้วย ผมจะนั่งคิด อยากเป็นผู้จัดการ” เป็นได้ไหม ไม่ได้

ไม่ต้องถึงตำแหน่งใหญ่โตหรอก ลองไปนั่งในร้านน้ำชาสักร้านดูสิ เจ้าของร้านนั้นชงชามานาน เก็บออมทีละเล็กทีละน้อย เช่าร้าน ทำงานหนัก หลังจากนั้นเขาจึงได้นั่งตรงนั้น แค่ร้านน้ำชาร้านเดียวยังต้องใช้แรงงานขนาดนี้ แค่คิดแล้วจะเป็นจริงหรือ

“คิดแล้วจะเป็นจริง” ใช้ได้ก็ต่อเมื่อคุณจินตนาการเอาเองว่าเรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ เกิดขึ้นแล้ว สุดท้ายคุณจะหลอกตัวเองจนโง่ สูญเสียทุกอย่าง และยืนอยู่กับความอับอาย

ทุกคนที่ซื้อหนังสือนั้นรวยหรือเปล่า

หนังสือขายได้เงินหลายสิบล้าน เขาเรียกว่า “เบสต์เซลเลอร์” ทุกคนที่ซื้อหมดปัญหาหนี้สิน หมดปัญหาเงินทองหรือเปล่า เขากล้าเพราะมั่นใจว่าไม่มีใครตั้งคำถาม ลง YouTube ลงที่นั่นที่นี่ มีกี่คนที่บอกว่า “เราอ่านแล้วรวยขึ้น” ยอดดูและยอดไลก์คงมีเป็นล้าน ๆ พวกเขาเป็นแค่คนกดไลก์ เท่านั้นเอง

ในหนัง พอพระเอกชนะ คุณก็พอใจ แรงฮึดของคุณก็สงบลง แค่ฉากนั้นก็พอแล้ว เช่นเดียวกัน คุณอ่านหนังสือ ดูหนัง แล้วทำให้ตัวเองพอใจ นั่นคือชีวิตหรือ ฟังคนพูดว่า “คุณจะหาเงินได้” แล้วหลงใหลอยู่ตรงนั้น จะหาเงินได้หรือ เป็นไปไม่ได้เลย

กรรมกรผู้ช่วยสองคน ใครได้เป็นช่างปูน

คนที่คิดว่า “ตอนนี้การดำรงอยู่ของเราเป็นอย่างนี้ จะก้าวหน้าขึ้นจากตรงนี้สักนิดได้อย่างไร” ย่อมเติบโตแน่นอน

ชายคนหนึ่งที่ไม่มีอะไรเลยไปทำงานเป็นกรรมกรผู้ช่วยช่างก่อสร้าง เพราะ “ต้องมีชีวิตอยู่” งานของเขาคือผสมปูน เวลาว่างเขาหยิบปูนมาฉาบ ตามไปเรียงก้อนอิฐด้วย

กรรมกรอีกคนพูดว่า “งานของผมคืองานผู้ช่วยนี่ ค่าแรงแค่สามร้อย ทำไมผมต้องทำงานห้าร้อยรูปีด้วย” ผสมปูนเสร็จก็นั่งเฉย

คนที่เรียงอิฐ งานครั้งต่อไปก็ได้เป็นช่างปูนแล้ว อีกคนยังคงเป็นกรรมกรผู้ช่วยไปจนตลอด เพราะอะไร เพราะเขาไม่ลงมือทำ

ต้องทำอย่างไรให้สิ่งที่คิดเป็นจริง

ลงมือทำ ถ้าอยากให้สิ่งที่คิดเป็นจริง ต้องทำงาน ต้องนำมาปฏิบัติ นั่นคือรากฐานของความก้าวหน้า ไม่ทำอะไรเลย “นิ่งเป็นก้อนหินข้างถนนทั้งวันทั้งคืน” แล้วมาบ่นว่า “โชคไม่ดี” อย่างนั้นหรือ เป็นไปไม่ได้เลยน้องเอ๋ย ถ้าอยากมีชีวิตที่ดี คุณต้องก้าวเท้าออกไปหนึ่งก้าว

ความคิดของคุณเองจะปกครองคุณ ถ้าความคิดว่า “ผมต้องพาชีวิตไปสู่อีกระดับหนึ่ง” เกิดขึ้นจริง ๆ คุณจะให้มันมีรูปเป็นการกระทำ คุณจะทำงานเพิ่ม ทุ่มเทความพยายามมากขึ้น ถ้าไม่เข้าใจก็จะอ่าน จะเรียนรู้ คุณจะสังเกตว่า “งานนี้ค่าจ้างสูงกว่า”

คนไม่ได้เรียนเดินสายไฟได้อย่างไร

ขณะที่กรรมกรคนนั้นกำลังเรียงอิฐ ช่างไฟฟ้าคนหนึ่งแต่งตัวเรียบร้อยเข้ามา ภายในสามวันเท่านั้นเขาเจาะร่องผนัง เดินสายไฟเสร็จเรียบร้อย จุดละเจ็ดสิบห้ารูปี ร้อยจุดได้เท่าไร

“ดีจังเลย คุณครับ ผมขอไปเป็นผู้ช่วยได้ไหม” “มาสิ เจาะร่องได้ไหม เจาะเลย” เขาเจาะ และคอยดูการวางท่อไปด้วย เขาไม่ได้เรียนหนังสือเลย แต่เขาเดินสายไฟได้